Hoe werkt een
ballonvaart?

Het principe: warme lucht stijgt

Een luchtballon werkt op één enkel natuurkundig principe: warme lucht is lichter dan koude lucht. Door de lucht in de ballon te verwarmen tot ongeveer 100°C wordt het geheel van stof, mand en passagiers (zo'n 1.000 kg in totaal) lichter dan de omringende koude ochtendlucht. En dus stijgt hij. Stoppen we met verwarmen, dan koelt de lucht af en daalt hij weer. Niets ingewikkelders dan dat.

Wat gebeurt er voor opstijgen?

Reken op 30 tot 45 minuten voorbereiding op de opstijglocatie:

1. Uitspreiden. De ballonstof (envelope) wordt uit de mand getrokken en op het gras uitgelegd, een zeil van zo'n 30 bij 20 meter.
2. Koud blazen. Een grote ventilator blaast koude lucht in de envelope. Iedereen helpt, de stof moet opbollen.
3. Verwarmen. De brander gaat aan en stoot een 6 meter lange vlam in de envelope. Binnen een paar minuten staat de ballon overeind, recht boven de mand.
4. Briefing & instappen. De piloot legt uit hoe je in de mand stapt, wat je tijdens de vaart wel/niet doet en hoe een landing voelt.
5. Loskoppelen. Twee touwen die de ballon nog vasthouden gaan los, en dan heb je het magische moment van vrijwel onmerkbaar opstijgen.

De spannendste fase: ballon krijgt vorm met de brander.

Tijdens de vaart

Een ballon stuurt niet, hij drijft mee met de wind. De piloot heeft alleen controle over de hoogte: door bij te branden ga je omhoog, door te wachten of een klep open te trekken zak je. Op verschillende hoogtes waaien verschillende windrichtingen, dus de piloot kan door slim hoogtespel toch enige sturing krijgen.

Wat er onderweg gebeurt:

• Brander om de paar minuten. Korte stoten warme lucht om hoogte te houden.
• Stiltes ertussen. Tussen de branders door is het opvallend stil, alleen het ruisen van een verre auto.
• Wisselende hoogte. Soms varen we op 50 meter, soms op 500. Afhankelijk van wat er beneden te zien is.
• De mand voelt stevig. Geen schommelen, geen schudden. Heel anders dan je verwacht.

De landing

Tegen het einde van het uur kijkt de piloot uit naar een geschikt veld om te landen. Niet elk veld is goed, voorkeur gaat naar weilanden zonder dieren, ver weg van bos of hoogspanningskabels. De landing zelf duurt zo'n 5 minuten:

1. Aanvaart op laag tempo. De piloot laat de hoogte zakken en kiest het juiste windmoment voor de landing.
2. Landingspositie. Iedereen knielt of hurkt in de mand met rug naar de vaarrichting.
3. Aanraking. De mand raakt het gras, meestal met een kleine schok, soms helemaal zacht.
4. Sleep. Bij wind glijden we nog wat verder. De piloot trekt aan een touw waardoor de bovenkant van de envelope opent, de warme lucht ontsnapt en de ballon valt zachtjes om.

Na de vaart

Champagnedoop. Vaartcertificaat. Onze chase-car heeft je auto al opgespoord en brengt je terug naar de opstijglocatie. Reken op nog 30-45 minuten na de landing voordat je weer in je auto stapt. Ondertussen wordt de ballon opgevouwen en in de aanhanger gestopt, een ritueel waar je gerust bij mag helpen.